Geen tanden meer, geen tandarts meer? Veel ouderen gaan niet op controle bij de tandarts. In 2023 ging slechts de helft van de 65- plussers langs bij de tandarts. Vaak vinden ze het niet nodig, zeker als ze geen eigen tanden meer hebben. Ze stappen pas naar de tandarts als ze pijn hebben of als hun kunstgebit stuk is. Er zijn veel praktische drempels, zoals gebrek aan vervoer, moeilijk bereikbare tandartspraktijken en tandartsen die geen nieuwe patiënten meer aannemen of gestopt zijn met werken. Toch is een gezonde mond belangrijk, ook voor ouderen. Mondproblemen kunnen ouderen hinderen bij dagelijkse activiteiten zoals eten en spreken en hinderen sociale interacties, daarom is het belangrijk dat de tandarts regelmatig controleert of de mond gezond is. We onderzochten of een laagdrempelig mondonderzoek zou helpen om ouderen toch naar de tandarts te krijgen. Daarvoor gingen we langs bij hen thuis of in een lokaal dienstencentrum. Enerzijds legden we tijdens het bezoek uit hoe ze best hun tanden of kunstgebit poetsen, aan de hand van flyers op maat van de deelnemers. Anderzijds voerden we een mondonderzoek uit en bekeken we de status van de tanden en de mondhygiëne. We gaven ook een brief met onze bevindingen mee voor hun huisarts en tandarts, om hen te proberen betrekken bij de mondzorg. Vier maanden later namen we opnieuw contact op met elke deelnemer. We vroegen of ze met hun huisarts over ons onderzoek hadden gesproken en vooral of ze intussen een afspraak hadden gemaakt bij de tandarts. Als dat niet zo was, vroegen we waarom. Helaas hadden slechts 18 (14%) deelnemers dit gedaan. Daarbovenop waren de meeste van die deelnemers naar de tandarts geweest vanwege een probleem met hun gebitsprothese. Slechts 3 (2,3%) deelnemers gingen op controle dankzij ons onderzoek. De belangrijkste reden om niet te gaan? Ze vonden het niet nodig. Maar dat komt niet overeen met wat wij zagen. Tijdens onze mondonderzoeken bleek dat 37 (38,5%) deelnemers wel degelijk nood hadden aan een niet- dringende behandeling. Denk hierbij aan gaatjes zonder pijnklacht, maar die wel gevuld moeten worden om problemen te vermijden. Hieruit kunnen we concluderen dat het heel moeilijk is om ouderen aan te moedigen om op preventieve controle te gaan bij de tandarts. Zelfs als we naar hen toe gaan, blijft het een uitdaging. De sleutel ligt dus niet alleen bij de patiënt. Tandartsen spelen hier ook een grote rol. Ze moeten blijven uitleggen waarom regelmatige controle belangrijk is, zeker ook bij mensen met een gebitsprothese. Als ouderen toch langskomen bij de tandarts voor een herstelling, kan dat een goed moment zijn om hen aan te moedigen om vaker op controle te komen. Als een oudere plots wegblijft, moet tandarts de patiënt actief uitnodigen om op controle te komen. Het belang van de regelmatige controle moet dus door de tandarts benadrukt worden. Daarnaast kunnen ook mantelzorgers en andere zorgverleners, bv. de huisarts, thuisverpleging of apotheker, hierbij een rol spelen. Ook zij kunnen het belang van een preventief tandartsbezoek met de oudere bespreken.