De impact van de professionele cultuur op het mentaal welzijn van verpleegkundigen met maximum 15 jaar werkervaring: Een kwalitatieve studie in de ziekenhuiscontext

Alossery Julie, 2025
Verpleegkundigen zijn onmisbare schakels in het functioneren van onze gezondheidszorg. Toch kampen zij steeds vaker met mentale uitputting, stress en burn-out. Vooral verpleegkundigen in de eerste jaren van hun werkcarrière blijken kwetsbaar. Deze masterproef onderzoekt hoe verpleegkundigen met maximaal vijftien jaar werkervaring de professionele ziekenhuiscultuur ervaren en de impact daarvan op hun mentaal welzijn. Om diepgaand inzicht te verkrijgen, werden negen semi-gestructureerde interviews afgenomen met verpleegkundigen uit Vlaamse ziekenhuizen met maximaal vijftien jaar ervaring. Uit de analyse kwamen meerdere thema’s naar voren. Zo hechten verpleegkundigen veel belang aan goede professionele relaties; de samenwerking met collega’s verloopt doorgaans vlot, terwijl de relatie met leidinggevenden, artsen en het management wisselend wordt ervaren. Professionele groei wordt gewaardeerd, maar de ondersteuning vanuit het ziekenhuis blijft vaak beperkt, mede door de gezondheidscrisis. Daarnaast ervaren verpleegkundigen een aanzienlijke emotionele belasting door onder andere structurele werkdruk, complexe patiëntenzorg en het ploegensysteem. Toch halen velen voldoening uit hun werk, mede dankzij betekenisvolle zorg, professionele autonomie en uitdaging. Ethische dilemma’s komen frequent voor; verpleegkundigen geven aan weinig inspraak te hebben door hiërarchische besluitvorming en missen een gestructureerd ethisch klimaat. In zulke situaties blijkt collegiale steun essentieel. Het reguleren van de eigen emoties, zoals ventileren met collega’s, wordt het vaakst toegepast om met stress om te gaan. In een context van personeelstekorten en toenemende zorgnoden, waarin het aantrekken en behouden van vooral verpleegkundigen in de eerste jaren van hun carrière een groeiende uitdaging is, wordt het cruciaal om hun motivatie en welzijn te versterken. Deze masterproef toont aan dat investeren in een positieve professionele cultuur noodzakelijk is om het mentaal welzijn van verpleegkundigen te waarborgen. Zo’n cultuur draagt niet alleen bij aan een hogere zorgkwaliteit, maar ook aan langdurige retentie van personeel. De verworven inzichten bieden ziekenhuizen en beleidsmakers handvatten om de werkomstandigheden te verbeteren en doelgericht te bouwen aan een mensgerichte, duurzame zorgomgeving.

Promotor Els Clays
Opleiding Management en Beleid van de Gezondheidszorg
Kernwoorden mentaal welzijn Verpleegkundigen Professionele ziekenhuiscultuur