BelRAI implementatie in Vlaamse woonzorgcentra (A)

Somers Jorunn, 2025
De vergrijzing in Vlaanderen zet woonzorgcentra (WZC) onder druk om kwaliteitsvolle, persoonsgerichte en geïntegreerde zorg te garanderen. Om beter in te spelen op de complexe zorgbehoeften van bewoners, is het cruciaal dat zorgverleners beschikken over accurate informatie over het fysieke, mentale en sociale welzijn van elke bewoner. Sinds juni 2023 is het gebruik van het digitale BelRAI LTCF-instrument verplicht in Vlaamse WZC. Dit instrument ondersteunt zorgverleners bij het systematisch verzamelen en delen van gegevens, zodat de zorg beter afgestemd kan worden op individuele noden. Hoewel BelRAI veel potentieel biedt, blijkt de implementatie in de praktijk uitdagend. Deze masterproef onderzoekt welke factoren de implementatie van BelRAI bevorderen of juist belemmeren. Hiervoor werden vier Vlaamse WZC onderzocht via interviews en vragenlijsten met belangrijke figuren binnen het implementatieproces. De resultaten zijn geanalyseerd aan de hand van het Six Batteries of Change-model, dat zes kritische batterijen onderscheidt voor organisatieverandering. De analyse toont aan dat er duidelijke verschillen zijn tussen de onderzochte woonzorgcentra. In centra waar BelRAI vlot werd ingevoerd, was er van bij het begin een gedeelde visie, zichtbaar en krachtig leiderschap, voldoende ondersteuning en opleiding, en actieve betrokkenheid van het personeel. Woonzorgcentra waar deze elementen ontbraken, kregen vaker te maken met weerstand, vertragingen en twijfels over de meerwaarde van het systeem. Daarnaast toont het onderzoek dat een gezonde organisatiecultuur, waarin feedback en samenwerking centraal staan, essentieel is om draagvlak te creëren. Ook de beschikbaarheid van tijd en ruimte voor training is bepalend voor het welslagen van de implementatie. Op basis van deze bevindingen worden aanbevelingen geformuleerd voor zowel woonzorgcentra als beleidsmakers. Een stapsgewijze, participatieve en goed ondersteunde invoering van BelRAI blijkt bepalend. Ook op langere termijn is blijvende aandacht nodig voor coaching, opleiding en technische ondersteuning. Dit onderzoek draagt bij aan een beter begrip van hoe digitale innovaties zoals BelRAI succesvol kunnen worden geïntegreerd in de ouderenzorg. Door goede praktijken en barrières bloot te leggen, ondersteunt het woonzorgcentra en beleidsmakers in hun streven naar efficiëntere, meer persoonsgerichte zorg voor ouderen.

Promotor Jeroen Trybou
Opleiding Management en Beleid van de Gezondheidszorg
Kernwoorden barrières woonzorgcentra implementatie BelRAI LTCF Six Batteries of Change Succesfactoren