Verpleegkundigen en vroedvrouwen krijgen een steeds grotere rol in huisartsenpraktijken en wijkgezondheidscentra, onder meer in het bevorderen van baarmoederhalskankerscreening, waarvan de dekkingsgraad in België relatief laag blijft. Deze masterproef had tot doel inzicht te krijgen in de huidige en potentiële rol van verpleegkundigen en vroedvrouwen in de baarmoederhalskankerscreening binnen de eerstelijnszorg. We onderzochten welke taken zij momenteel vervullen, hoe zij hun toekomstige rol zien (ook in het kader van zelfafnametesten), en welke noden zij ervaren op vlak van opleiding, ondersteuning en samenwerking. De resultaten tonen aan dat verpleegkundigen en vroedvrouwen al een actieve rol spelen in sensibilisering en informatieverstrekking. Dankzij hun laagdrempelige positie bereiken zij gemakkelijk kwetsbare groepen, wat bijdraagt aan een betere toegankelijkheid van preventieve zorg. Hun betrokkenheid bij het effectief afnemen van uitstrijkjes is momenteel beperkt, maar er bestaat een duidelijke bereidheid om deze taak op te nemen, op voorwaarde van voldoende opleiding, materiaal en duidelijke taakafspraken met artsen. De nood aan gerichte vorming en duidelijke samenwerking werd hierbij sterk benadrukt. De inzet van zelfafnametesten werd positief onthaald als een manier om de participatiegraad te verhogen. Verpleegkundigen zien hierin een begeleidende rol voor zichzelf, al blijft gerichte educatie – zeker voor kwetsbare groepen – noodzakelijk. De opvolging van screeningsresultaten wordt door sommigen opgenomen, terwijl anderen deze taak liever aan artsen overlaten, wat de nood aan duidelijke taakverdeling binnen het team benadrukt. Daarnaast bemoeilijken structurele belemmeringen zoals tijdsdruk, beperkte consultatieruimte en gebrekkige gegevensdeling de uitvoering van preventieve taken. Dit onderzoek is bijzonder relevant in het licht van de groeiende aanwezigheid van verpleegkundigen in huisartsenpraktijken en wijkgezondheidscentra. Door hun rol en ondersteuningsnoden beter te begrijpen, kunnen beleidsmakers en praktijkorganisaties gerichter inzetten op taakverdeling, opleiding en omkadering. Zo wordt duidelijk waarvoor verpleegkundigen optimaal kunnen worden ingezet binnen de preventieve zorg, en welke structurele voorwaarden nodig zijn om hun bijdrage te versterken.