Rookstopmaand Buddy Deal: naar een inclusieve benadering van personen in een kwetsbare positie

Biebuyck Margo, Vonck Amber, 2025
Samen stoppen met roken: hoe Buddy Deal mensen in kwetsbare situaties kan helpen Roken blijft een groot probleem in België. Nog steeds rookt één op de vijf volwassenen. Stoppen met roken is erg moeilijk, zeker voor mensen die veel (financiële) stress hebben of in een omgeving leven waar veel gerookt wordt. Denk bijvoorbeeld aan iemand wiens partner ook rookt, of iemand die rookt om tot rust te komen. Voor deze mensen is extra hulp belangrijk. Een campagne die daarbij kan helpen is Buddy Deal, een initiatief van Stichting tegen Kanker. Het idee is simpel: deelnemers proberen samen met een ‘buddy’ – iemand die hen steunt – om in de maand mei 31 dagen niet te roken. Ze krijgen hulp via een website, een kalender met tips en een Facebookgroep waar ze anderen ontmoeten die ook proberen te stoppen. Maar werkt dat ook voor mensen in een kwetsbare situatie? In dit onderzoek spraken we met mensen uit die doelgroep én met professionals die met hen werken. De reacties op de campagne waren over het algemeen positief: deelnemers vonden de steun en motivatie waardevol. Toch zijn er ook belangrijke aandachtspunten. Niet iedereen heeft digitale vaardigheden om goed met de website of Facebookgroep om te gaan. Daarom is het belangrijk om de campagne ook ‘offline’ zichtbaar te maken, bijvoorbeeld via folders bij de dokter of posters in wijkgezondheidscentra. Verder bleek dat 31 dagen hulp vaak te kort is. Veel mensen hebben langere steun nodig. Ook heeft niet iedereen iemand in zijn omgeving die als buddy kan helpen. Een oplossing zou kunnen zijn om hen te koppelen aan een student of vrijwilliger — als er maar genoeg tijd is om elkaar eerst goed te leren kennen. Deelnemers deden ook andere praktische suggesties: maak de kalender leuker en interactiever, zorg voor kleinere flyers (voor wie liever discreet meedoet), bied materiaal aan in meerdere talen én geef indien mogelijk gratis hulpmiddelen zoals nicotinepleisters. Als campagnes zoals Buddy Deal beter aansluiten bij wat kwetsbare mensen nodig hebben, kunnen meer mensen succesvol stoppen met roken. Dat is belangrijk voor iedereen die werkt aan gezondheidsbevordering: van beleidsmakers en artsen tot welzijnsorganisaties en de campagnevoerders zelf. Het verkleint de gezondheidskloof tussen groepen in onze samenleving. Dat is niet alleen goed voor de individuele gezondheid, maar ook voor de maatschappij: minder mensen ziek betekent ook minder zorgkosten en een sterkere samenleving. Auteurs: Margo Biebuyck en Amber Vonck Promotoren: Dr. Prof. Maïte Verloigne, Dhrs.Jason Hofman, Mevr. Mieke Van Croonenburg

Promotor Maïté Verloigne
Opleiding Gezondheidsvoorlichting en -bevordering
Kernwoorden preventie rookstop lage SES buddy-systeem gezondheidsongelijkheid