Wie en hoe doden party drugs op muziekfestivals?

De Caestecker Maarten, 2025
Muziekfestivals zijn plekken waar mensen komen om samen muziek te beleven. Deze beleving wordt vaak nog groter gemaakt door het gebruik van partydrugs. Het gebruik van partydrugs in deze context kan echter nefaste gevolgen hebben. Deze masterproef bundelt 47 casussen van druggerelateerde overlijdens op muziekfestivals in België, Nederland, het Verenigd Koninkrijk en Australië met als doel op zoek te gaan naar eventuele patronen: wie overlijdt, welke partydrugs zijn het vaakst betrokken en welke omstandigheden vergroten het risico op een overlijden? Wat opvalt is dat de meeste slachtoffers jong (<30 jaar) zijn en van het mannelijk geslacht. MDMA of ecstacy (xtc) is het vaakst betrokken middel bij deze overlijdens. Daarnaast speelt de festivalsetting ook een rol: de hitte, het langdurig intensief dansen, te weinig plekken om af te koelen en de vertraging in het herkennen en behandelen van alarmsymptomen. In een kwart van de casussen werd de omgevingswarmte aangehaald als bijdragende aan het overlijden. Ook een suboptimale hulpverlening werd meermaals aangehaald als bijdragende aan het overlijden. Daarnaast blijkt de informatie die te vinden is vaak onvolledig te zijn: in veel casussen is er bijvoorbeeld niets gekend over het al dan niet gebruik van alcohol, of welke drug precies gebruikt werd. Maakt dit van festivals dan per definitie onveilige omgevingen? Neen, want vergeleken met het hoge aantal bezoekers blijven druggerelateerde overlijdens op muziekfestivals een zeldzaamheid. Toch is elk overlijden er één te veel en in principe niet onvermijdelijk. Met een doelgerichte aanpak kunnen enkele risicofactoren bijvoorbeeld aangepakt worden. Enkele voorbeelden hiervan zijn hittestress-management (schaduw, koeling), slimme hydratatie (drink genoeg water maar niet te veel), toegankelijke en goed uitgeruste medische zorg op het festivalterrein en heldere communicatie naar het publiek over bijvoorbeeld de alarmsignalen van druggebruik. Ook het beleid rondom druggebruik maakt een verschil. Zo kan een te repressieve handhaving met het gebruik van speurhonden onbedoeld leiden tot fenomenen zoals bijvoorbeeld paniekconsumptie, waarbij een persoon uit paniek een hoge dosis drugs neemt. Ook is er nood aan een gestandaardiseerd systeem voor het registreren van druggerelateerde overlijdens op muziekfestivals. Dit kan helpen in het ontwikkelen van een gerichtere aanpak en om snel in te grijpen wanneer men nieuwe trends ziet ontwikkelen.

Promotor Paul Calle
Opleiding Geneeskunde
Domein Spoedgeneeskunde
Kernwoorden preventie partydrugs muziekfestivals overlijdens factoren